Marka ve
kurumsal kimlik

“Önce logo mu yaptıralım, önce site mi?” Yeni işe başlayanlardan en sık duyduğumuz soru bu. Cevabımız ikisi de değil: önce isim.

Garip gelebilir, çünkü isim çoğu zaman çoktan seçilmiş oluyor. Tabelaya yazılmış, Instagram hesabı açılmış, belki kartvizit bile basılmış. Ama sitenin kurulacağı gün birden ortaya çıkıyor ki o adla bir alan adı alınamıyor, aynı adı kullanan başka bir işletme var ya da isim yazıldığında herkes farklı heceliyor. O noktada geri dönmek pahalı. Bu yüzden marka işine sıralı bakıyoruz: isim, sonra görünüm, sonra site.

Önce isim

İsmi değiştirmenizi önermiyoruz, kontrol etmenizi öneriyoruz. Alan adı boşta mı? Sosyal medyada aynı adla bir hesap var mı? Google’a yazınca karşınıza ne çıkıyor? Telefonda söylediğinizde karşı taraf doğru yazabiliyor mu? Bunlar beş dakikalık işler ama yapılmadığında sonradan aylarca uğraştırabiliyor.

Bir de resmî taraf var. Kullandığınız adın başkası adına tescilli olup olmadığına bakmak ve kendi adınızı korumaya almak bir uzman işi. Biz avukat ya da marka vekili değiliz; bu adımda hazırlığa ve uzmanla iletişime yardım ediyoruz, başvuruyu yetkili kişi yapıyor.

İsim her yerde aynı yazılmalı. Tabelada “Ada Zeytin”, sitede “AdaZeytin”, Google’da “Ada Zeytinyağları” yazıyorsa hem müşteri hem arama motoru bunların aynı işletme olduğundan emin olamıyor. Ezine’de peynir yapan bir mandıra düşünün. Çevrede yıllardır ustasının adıyla anılıyor, ama faturada başka bir ad yazıyor, Instagram hesabı da üçüncü bir adla açılmış. Siteye hangisini koyacağız? Çoğu zaman cevap, müşterinin zaten kullandığı ad oluyor. Bunun resmî kayıtlarla nasıl bağdaşacağını da baştan düşünmek gerekiyor.

Bunu Çanakkale işletmelerinin Haritalar’daki görünürlüğünü anlattığımız yazıda da ele aldık.

Sonra görünüm

İsim oturunca logo geliyor, logodan sonra da onun etrafındaki her şey: renkler, yazı karakterleri, fotoğraf dili, ambalajda ve sitede nasıl kullanılacağı. Marka kimliği oluşturma dediğimiz iş aslında bu kuralları baştan koymak. Kural olmayınca her yeni ihtiyaçta biri yeniden karar veriyor ve beş yıl sonra aynı markanın altı farklı tonda kırmızısı oluyor.

Çanakkale’deki küçük üreticilerde bunu çok somut görüyoruz. Diyelim ki Gökçeada’da keçi sütünden sabun yapan bir atölye var. Sabunun etiketi, kargo kutusunun üstündeki çıkartma, pazar tezgâhındaki bez afiş ve Instagram profili. Bunların her biri ayrı bir günde, ayrı bir aceleyle hazırlanmış. Tek tek bakınca güzel, yan yana koyunca dört ayrı marka.

Kurumsal kimlik çalışması bu parçaları tek bir aileye dönüştürüyor. Sabun etiketinde kullanılan yeşil, sitede de aynı yeşil oluyor. Kargo kutusundaki işaret, tarayıcı sekmesindeki küçük ikonla aynı. Müşteri hangisini görürse görsün aynı yerden geldiğini anlıyor.

Ambalaj bu işin en çok unutulan kısmı. İnternetten satış yapan bir markada müşterinin ilk fiziksel teması, kapısına gelen kutu. Kutu düz bir koliyse ve üstünde yalnızca kargo etiketi varsa, sitede kurduğunuz özenli görünüm kapıda bitiyor. Bunun için pahalı baskılı kutular şart değil; bir damga, bir çıkartma, kutunun içine konan küçük bir kart çoğu zaman yetiyor. Marka ve kurumsal kimlik işini bu yüzden ekranla sınırlı görmüyoruz.

Site bunun üstüne kuruluyor

Kimlik hazır olduğunda site tasarımı çok daha kolay ilerliyor. Renkler, karakterler, düğmelerin şekli zaten belli; tasarım bunları uygulamaya dönüşüyor. Anahtar teslim e-ticaret kurulumlarımızda markası hazır gelen işlerle sıfırdan başlayanlar arasındaki fark en çok burada hissediliyor. Tersinden gidildiğinde, yani önce site yapılıp logo sonradan değiştiğinde, renklerden düğmelere kadar pek çok şey yeniden elden geçiyor.

Fotoğraf da kimliğin bir parçası. Renkli fonla çekilecek kampanya görsellerinde fonu markanın renklerinden seçiyoruz; ürün çekimlerinde de bu sayede fotoğraf ile site birbirinin devamı gibi duruyor.

Karakteri güçlü bir ürün dünyası olan markalarda sitenin de o karakteri taşıması gerekiyor. Çanakkale atölyesinde el yapımı seramik ve soya mumu üreten The Goatz Creative için renkli ve karakterli ürün dünyasını yansıtan bir arayüz kurguladık; marka tasarımı ile site tasarımının aynı dili konuştuğu durumlar için iyi bir örnek.

Elinizde zaten bir logo varsa

Her işletmenin sıfırdan başlaması gerekmiyor. Çoğu zaman var olan logo iyi bir fikir taşıyor ama dosyası kaybolmuş, yalnızca düşük çözünürlüklü bir görseli kalmış ya da küçük boyutta okunmuyor. Bu durumda logoyu baştan çizmek yerine temizleyip farklı boyutlara uyarlamak yetebiliyor.

Bazen de logo gerçekten işletmenin bugününü anlatmıyor. Yıllar önce tek bir ürünle başlamış bir marka şimdi çok farklı şeyler satıyor olabilir. Bunu birlikte değerlendiriyoruz; değişiklik gerekiyorsa mevcut müşterilerin tanıdığı unsurları korumaya çalışıyoruz.

Alan adı tarafında da benzer bir durum var. Adres alınmış ama başka birinin hesabında, ya da yenileme tarihi kimsenin aklında değil. Kimin hesabında olduğunu bilmediğiniz bir adresle site kurmak, kirada oturduğunuz evi baştan boyamaya benziyor. Bunları düzene sokmak marka işinin görünmeyen ama en çok iş çıkaran kısmı.

Yeni marka kurmak isteyenlerle ilk görüşmede genelde elimizde sadece bir isim ve bir his oluyor. Bu yeterli. Çanakkale marka kimliği işlerinde ürünün nereden geldiği, kime satılacağı ve hangi kanallarda görüneceği soruları tasarımın yönünü zaten büyük ölçüde belirliyor. Gerisini sorarak, çizerek ve sizin onayınızla ilerletiyoruz.

İsterseniz bu işleri e-ticaret sitesiyle birlikte de planlayabiliriz. Hangi altyapıyla ilerleyeceğinizi henüz bilmiyorsanız ikas iş ortaklığımızı anlattığımız sayfa iyi bir başlangıç.